{"id":15412,"date":"2020-05-06T07:22:28","date_gmt":"2020-05-06T05:22:28","guid":{"rendered":"http:\/\/edabrowka.net\/?p=15412"},"modified":"2020-05-06T07:22:28","modified_gmt":"2020-05-06T05:22:28","slug":"oswiata-ludu-kurpiowskiego","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edabrowka.net\/?p=15412","title":{"rendered":"O\u015bwiata ludu kurpiowskiego"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">Antoni Po\u0142uja\u0144ski w Tygodniku Rolniczo-Przemys\u0142owym, R.6, Nr 10 z\/1859 roku w korespondencji z powiatu ostro\u0142\u0119ckiego z roku 1859, porusza wiele cennych spraw z \u017cycia naszych przodk\u00f3w m.in. odrodzenie moralne, obyczaje i problemy o\u015bwiaty.\u00a0 Pomimo up\u0142ywu lat, kwestie te nadal zachowuj\u0105 aktualno\u015b\u0107. O\u015bwiata ludu jak kula\u0142a, tak te\u017c i kuleje. Dlaczego?\u00a0 Czy\u017cby w my\u015bl znanego powiedzenia: &#8222;<em>Ciemnym narodem \u0142atwiej rz\u0105dzi<\/em>&#8222;? Nar\u00f3d\u00a0musi mie\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107 w\u0142asnej przesz\u0142o\u015bci, to\u017csamo\u015bci narodowej. Bez tego zagro\u017cona jest jego wsp\u00f3lnota narodowa. Pami\u0119tajmy o tym szczeg\u00f3lnie my, Polacy!<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Poni\u017cej fragment korespondencji o problemach \u00f3wczesnej o\u015bwiaty:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><em>&#8222;&#8230;Wszyscy i zewsz\u0105d wo\u0142aj\u0105 publicznie o o\u015bwiat\u0119 ludu naszego, lecz urzeczywistnienie tego \u017c\u0105dania czyli uskutecznienie onego u nas jest trudnym; bo naprz\u00f3d brakuje nam stosownych fundusz\u00f3w, a gdy te z dobrowolnych ofiar utworz\u0105 si\u0119, nie mo\u017cemy dowolnie niemi rozrz\u0105dza\u0107; oddawa\u0107 je za\u015b do rozrz\u0105dzania osobom nie chc\u0105cym pojmowa\u0107 \u017cycze\u0144 i potrzeb og\u00f3\u0142u, by\u0142oby niedorzeczno\u015bci\u0105. Tym sposobem post\u0119p o\u015bwiaty ludu ko\u0144czy si\u0119 u nas na wo\u0142aniu czyli tak zwanych pia desideria, kt\u00f3re, B\u00f3g wi\u0107 kiedy do skutku przyjd\u0105. A \u017ce obecnie rz\u0105d rosyjski ch\u0119tnie dozwala w rozmaitych punktach cesarstwa urz\u0105dza\u0107 kursa i odczyty publiczne w rozmaitych ga\u0142\u0119ziach naukowych, to te\u017c zastosowanie u nas tego rodzaju kszta\u0142cenia wielce by\u0142oby u\u017cytecznym. Prelekcje te czyli odczyty publiczne nie powinny by\u0107 przywi\u0105zane do samej Warszawy, gdzie mniej s\u0105 potrzebne i w\u0142a\u015bciwego skutku odnie\u015b\u0107&#8217; by nie mog\u0142y. Byliby\u015bmy za t\u00f3m, \u017ceby odczyty takie ustanowiono nie tylko dla klas nauk\u0119 posiadaj\u0105cych lecz i dla ludu, dla kt\u00f3rego nauka praktyczna jest najpotrzebniejsz\u0105 i najstosowniejsz\u0105. I tak wypada\u0142oby urz\u0105dzi\u0107 odczyty w miastach gubernialnych i w miasteczkach , a wyk\u0142ada\u0107 praktycznie w dni \u015bwi\u0105teczne rolnictwo, pszczelnictwo, le\u015bnictwo, rybo\u0142\u00f3wstwo i inne ga\u0142\u0119zie nauki ludowi potrzebne. Takie sposoby o\u015bwiecania ludu wymagaj\u0105 najmniej fundusz\u00f3w, a rezultaty ich szybkie i wielkie by\u0107 mog\u0105. My\u015bl t\u0119 poddajemy pod rozwag\u0119 \u015bwiat\u0142ych i dobrze \u017cycz\u0105cych krajowi m\u0119\u017c\u00f3w i szcz\u0119\u015bliwi b\u0119dziemy, gdy uznanie jej u\u017cyteczno\u015bci podniesie j\u0105 do skutku&#8221;. . <\/em><\/strong><\/p>\n<div style=text-align:left;><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Antoni Po\u0142uja\u0144ski w Tygodniku Rolniczo-Przemys\u0142owym, R.6, Nr 10 z\/1859 roku w korespondencji z powiatu ostro\u0142\u0119ckiego z roku 1859, porusza wiele cennych spraw z \u017cycia naszych przodk\u00f3w m.in. odrodzenie moralne, obyczaje i problemy o\u015bwiaty.\u00a0 Pomimo up\u0142ywu lat, kwestie te nadal zachowuj\u0105 aktualno\u015b\u0107. O\u015bwiata ludu jak kula\u0142a, tak te\u017c i kuleje. Dlaczego?\u00a0 Czy\u017cby w my\u015bl znanego powiedzenia: &#8222;Ciemnym narodem \u0142atwiej rz\u0105dzi&#8222;? Nar\u00f3d\u00a0musi&#8230; <a href=\"http:\/\/edabrowka.net\/?p=15412\">Read more &raquo;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":5741,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-15412","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15412","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=15412"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15412\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15413,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15412\/revisions\/15413"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5741"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=15412"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=15412"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=15412"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}