{"id":21728,"date":"2021-10-30T12:54:14","date_gmt":"2021-10-30T10:54:14","guid":{"rendered":"http:\/\/edabrowka.net\/?p=21728"},"modified":"2021-10-31T05:26:27","modified_gmt":"2021-10-31T03:26:27","slug":"ze-wspomnien-zofii-niedzialkowskiej","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edabrowka.net\/?p=21728","title":{"rendered":"Ze wspomnie\u0144 Zofii Niedzia\u0142kowskiej"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201e..Spokojne \u017cycie w spokojnym miasteczku 1 sierpnia 1914 r. przerwa\u0142a wiadomo\u015b\u0107 o wybuchu I wojny \u015bwiatowej. Z racji po\u0142o\u017cenia Ostro\u0142\u0119ki w pobli\u017cu granicy z Prusami Wschodnimi (ponad 40 km) i atakowaniu jej przez wojska niemieckie, w mie\u015bcie do kt\u00f3rego nap\u0142ywa\u0142y masy ch\u0142op\u00f3w i \u017byd\u00f3w ze wsi Kurpiowskich, zapanowa\u0142 chaos, strach i panika &#8211; gwa\u0142towne przygotowywanie si\u0119 do opuszczania go (w tym celu ojciec kupi\u0142 dwa konie i bryczk\u0119). Jesieni\u0105 gdy ofensywa niemiecka si\u0119 zatrzyma\u0142a, nast\u0105pi\u0142o uspokojenie i powr\u00f3t do niemal normalnego \u017cycia. Brat wyjecha\u0142 do gimnazjum w Pu\u0142tusku, ja chodzi\u0142am na lekcje do Marii Nadany (podobno najlepszej uczennicy w progimnazjum), kt\u00f3ra mia\u0142a przygotowa\u0107 mnie do I klasy progimnazjum ostro\u0142\u0119ckiego, \u201epodkszta\u0142ca\u0142a\u201d te\u017c moj\u0105 siostr\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przed wakacjami szkolnymi w 1915 r. z\u0142o\u017cy\u0142am egzamin do progimnazjum, ale do niego nie chodzi\u0142am. Gdy w wyniku dzia\u0142a\u0144 wojennych front niemiecko-rosyjski zbli[1]\u017ca\u0142 si\u0119 do Narwi, 19 lipca og\u0142oszono og\u00f3ln\u0105 ewakuacj\u0119 miasta &#8211; ojciec m\u00f3j wraz z ro[1]dzin\u0105 zosta\u0142 ewakuowany do Rosji. W\u00f3wczas Ostro\u0142\u0119k\u0119 musieli opu\u015bci\u0107 wszyscy mieszka\u0144cy, po czym miasto zosta\u0142o podpalone przez ust\u0119puj\u0105ce wojsko rosyjskie\u2026\u201d &#8211; s. 8<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"alignleft size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"197\" height=\"240\" src=\"http:\/\/edabrowka.net\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/image-73.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-21729\"\/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201e\u2026Jeszcze w listopadzie 1918 r. wr\u00f3cili\u015bmy do Ostro\u0142\u0119ki, do swego domu &#8211; szcz\u0119\u015bliwie ocala\u0142. Brat, kt\u00f3ry przed 11 listopada wst\u0105pi\u0142 jako ochotnik do formuj\u0105cego si\u0119 Wojska Polskiego, pozosta\u0142 w nim. Ostro\u0142\u0119ka przedstawia\u0142a w\u00f3wczas dramatyczny widok &#8211; by\u0142a miastem[1]rumowiskiem, zw\u0142aszcza w centralnej dzielnicy (og\u00f3\u0142em ponad 80 proc. zniszczonej zabudowy). Jednocze\u015bnie od pierwszych dni odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci by\u0142a miastem wyt\u0119\u017conej pracy, powracaj\u0105cej do swych siedzib ludno\u015bci, wykorzystuj\u0105cej wszystkie mo\u017cliwo\u015bci, aby odbudowa\u0107 swoje domy i warsztaty pracy. Nasz dom wymaga\u0142 gruntownego remontu, ale sta\u0142 &#8211; znale\u017ali\u015bmy w nim oparcie (w czasie okupacji by\u0142 zaj\u0119ty przez Niemc\u00f3w na urz\u0105d pocztowy, kt\u00f3ry wkr\u00f3tce przeniesiono do dawnego domu poczty, stoj\u0105cego przy Rynku)\u2026\u201d &#8211; &nbsp;s. 10<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201e\u2026W karnawale 1930 r. mieszka\u0144cy Ostro\u0142\u0119ki bawili si\u0119 chyba tylko na dw\u00f3ch balach, poza tym w roku tym by\u0142o par\u0119 imprez artystycznych. Najwi\u0119ksz\u0105 atrakcj\u0119 w lecie stanowi\u0142y spacery wzd\u0142u\u017c lewego brzegu Narwi, a tak\u017ce, zw\u0142aszcza dla m\u0142odzie\u017cy, korzystanie z k\u0105pieli w czystej, niemal pachn\u0105cej wodzie rzeki i korzy[1]stanie ze\u0144 do przeja\u017cd\u017cki na \u0142\u00f3dkach, w\u00f3wczas przewa\u017cnie tzw. krypach i \u0142odziach p\u00f3\u0142rasowych &#8211; z tych atrakcji sama korzysta\u0142am\u2026\u201d &#8211; s.15<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00a0\u0179r\u00f3d\u0142o: Zofia Niedzia\u0142kowska: &#8222;Moja wycieczka w przesz\u0142o\u015b\u0107\u201d, \u0141owicz 1986<\/p>\n<div style=text-align:left;><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201e..Spokojne \u017cycie w spokojnym miasteczku 1 sierpnia 1914 r. przerwa\u0142a wiadomo\u015b\u0107 o wybuchu I wojny \u015bwiatowej. Z racji po\u0142o\u017cenia Ostro\u0142\u0119ki w pobli\u017cu granicy z Prusami Wschodnimi (ponad 40 km) i atakowaniu jej przez wojska niemieckie, w mie\u015bcie do kt\u00f3rego nap\u0142ywa\u0142y masy ch\u0142op\u00f3w i \u017byd\u00f3w ze wsi Kurpiowskich, zapanowa\u0142 chaos, strach i panika &#8211; gwa\u0142towne przygotowywanie si\u0119 do opuszczania go (w&#8230; <a href=\"http:\/\/edabrowka.net\/?p=21728\">Read more &raquo;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":21729,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-21728","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21728","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21728"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21728\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21756,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21728\/revisions\/21756"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/21729"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21728"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21728"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21728"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}