{"id":24902,"date":"2022-05-29T23:11:51","date_gmt":"2022-05-29T21:11:51","guid":{"rendered":"http:\/\/edabrowka.net\/?p=24902"},"modified":"2022-05-29T23:45:17","modified_gmt":"2022-05-29T21:45:17","slug":"kapliczka-nad-rozoga","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edabrowka.net\/?p=24902","title":{"rendered":"Kapliczka nad Rozog\u0105"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W&nbsp;lutym 1831 roku Rosjanie uderzyli na&nbsp;Warszaw\u0119. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce&nbsp;wojna potrwa d\u0142u\u017cej. Dybicz postanowi\u0142 wezwa\u0107 posi\u0142ki z&nbsp;ojczyzny. Razem z&nbsp;wojskiem niestety przysz\u0142a tak\u017ce epidemia cholery. Dosi\u0119g\u0142a ona tak\u017ce Kurpi\u00f3w. Dowodzi tego chocia\u017cby kapliczka nad Rozog\u0105 w Lelisie \/przy mo\u015bcie\/. Owe miejsce upami\u0119tniaj\u0105cym ofiar &#8222;morowego powietrza&#8221; i ich poch\u00f3wku ma swoj\u0105 wymow\u0119, znaczenie i przes\u0142anie. Pami\u0119tajmy o tym.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W kapliczce tej znajdujemy tablice z napisem: <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em>\u201eW tym miejscu, na terenie starej wsi w 1830 r. zmar\u0142o na choler\u0119 w przeci\u0105gu dw\u00f3ch miesi\u0119cy ok. 150 bezimiennych os\u00f3b wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci. Ludziom pozosta\u0142o po nich nazwisko LELIS. Ku pami\u0119ci przysz\u0142ych pokole\u0144 w 180 rocznic\u0119 ich \u015bmierci. Mieszka\u0144cy Lelisa. E.P.2010\u201d<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-style-default\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"768\" height=\"1024\" src=\"http:\/\/edabrowka.net\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/20220529_130550-768x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-24911\" srcset=\"http:\/\/edabrowka.net\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/20220529_130550-768x1024.jpg 768w, http:\/\/edabrowka.net\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/20220529_130550-225x300.jpg 225w, http:\/\/edabrowka.net\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/20220529_130550-1152x1536.jpg 1152w, http:\/\/edabrowka.net\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/20220529_130550-1536x2048.jpg 1536w, http:\/\/edabrowka.net\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/20220529_130550-624x832.jpg 624w, http:\/\/edabrowka.net\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/20220529_130550.jpg 1715w\" sizes=\"auto, (max-width: 768px) 100vw, 768px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u0119d\u0105c w niej widzimy te\u017c krzy\u017c choleryczny z dwiema poprzecznymi belkami. Nazwa krzy\u017ca pochodzi od hiszpa\u0144skiego miasta Caravaca, gdzie przechowywano relikwiarz w tym kszta\u0142cie z drzazgami ze \u015bwi\u0119tego krzy\u017ca. Krzy\u017c, jak wierzono mia\u0142 chroni\u0107 przed zarazami (a w historii by\u0142y to: d\u017cuma, cholera, czarna ospa, tyfus, gru\u017alica) anomaliami pogody, nieszcz\u0119\u015bciami i nag\u0142ymi zgonami. Od XIV w. zacz\u0105\u0142 si\u0119 rozprzestrzenia\u0107 po ca\u0142ej Europie. Krzy\u017ce te, nazywano inaczej karawakami lub krzy\u017cami morowymi. To forma krzy\u017ca pochodz\u0105ca z XVI w. z Hiszpanii, sw\u0105 nazw\u0119 zawdzi\u0119czaj\u0105ca miastu Caravaca.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Karawaka to poj\u0119cie oznaczaj\u0105ce nie tylko krzy\u017c, ale funkcjonowa\u0142o r\u00f3wnie\u017c jako okre\u015blenie ksi\u0105\u017ceczki do nabo\u017ce\u0144stwa, z kt\u00f3rej si\u0119 modlono.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Obecnie kapliczka ta jest nieco zaniedbana. Mo\u017ce warto pomy\u015ble\u0107 o zachowaniu pami\u0119ci tych wydarze\u0144 i poszukaniu rozwi\u0105za\u0144 ku temu, by w\u0142\u0105czy\u0107 owe miejsce w utrwalanie to\u017csamo\u015bci kulturowej  i promocji regionu?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n<div style=text-align:left;><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W&nbsp;lutym 1831 roku Rosjanie uderzyli na&nbsp;Warszaw\u0119. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce&nbsp;wojna potrwa d\u0142u\u017cej. Dybicz postanowi\u0142 wezwa\u0107 posi\u0142ki z&nbsp;ojczyzny. Razem z&nbsp;wojskiem niestety przysz\u0142a tak\u017ce epidemia cholery. Dosi\u0119g\u0142a ona tak\u017ce Kurpi\u00f3w. Dowodzi tego chocia\u017cby kapliczka nad Rozog\u0105 w Lelisie \/przy mo\u015bcie\/. Owe miejsce upami\u0119tniaj\u0105cym ofiar &#8222;morowego powietrza&#8221; i ich poch\u00f3wku ma swoj\u0105 wymow\u0119, znaczenie i przes\u0142anie. Pami\u0119tajmy o tym. W kapliczce tej znajdujemy tablice&#8230; <a href=\"http:\/\/edabrowka.net\/?p=24902\">Read more &raquo;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":24911,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-24902","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24902","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=24902"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24902\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24913,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24902\/revisions\/24913"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/24911"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=24902"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=24902"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=24902"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}