{"id":28837,"date":"2023-02-14T01:01:11","date_gmt":"2023-02-13T23:01:11","guid":{"rendered":"http:\/\/edabrowka.net\/?p=28837"},"modified":"2023-02-14T01:01:11","modified_gmt":"2023-02-13T23:01:11","slug":"swiety-walenty-patron-milosci","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edabrowka.net\/?p=28837","title":{"rendered":"\u015awi\u0119ty Walenty, patron mi\u0142o\u015bci"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u015awi\u0119to zakochanych nazywane walentynkami ma swoich zwolennik\u00f3w i przeciwnik\u00f3w. Mo\u017cna to \u015bwi\u0119to lubi\u0107 lub nie, ale warto pozna\u0107 jego genez\u0119. Sk\u0105d ten zwyczaj? Jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 tradycji, kt\u00f3re wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie funkcjonuj\u0105, tak i walentynki wywodz\u0105 si\u0119 prawdopodobnie ze staro\u017cytno\u015bci. W Rzymie 15 lutego obchodzono luperkalia, czyli \u015bwi\u0119to p\u0142odno\u015bci po\u015bwi\u0119cone Faunowi. \u015awi\u0119to zwiastuj\u0105ce nadej\u015bcie wiosny by\u0142o pocz\u0105tkiem mi\u0142osnych zalot\u00f3w nie tylko ptak\u00f3w, kt\u00f3re \u0142\u0105czy\u0142y si\u0119 w pary, ale te\u017c ludzi. W przeddzie\u0144 \u015bwi\u0105tecznego festynu w Rzymie odbywa\u0142a si\u0119 loteria, w kt\u00f3rej ch\u0142opcy losowali dziewcz\u0119ta na czas \u015bwi\u0105tecznej zabawy. Bywa\u0142o, \u017ce dobrana losowo para by\u0142a z sob\u0105 przez ca\u0142y rok, a nawet zostawali razem na ca\u0142e \u017cycie.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image is-style-rounded\"><figure class=\"alignleft size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"171\" height=\"295\" src=\"http:\/\/edabrowka.net\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/image.jpeg\" alt=\"ILG:. - Czytelnia: 14 lutego - \u015aw. Walenty\" class=\"wp-image-28838\"\/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Gdy zast\u0119powano \u015bwi\u0119ta poga\u0144skie chrze\u015bcija\u0144skimi, przyj\u0119to, \u017ce \u015bw. Walenty, kt\u00f3ry zgin\u0105\u0142 14 lutego, mo\u017ce godnie obj\u0105\u0107 piecz\u0119 nad \u015bwi\u0119tem budz\u0105cej si\u0119 wiosny i mi\u0142o\u015bci. Od razu rodz\u0105 si\u0119 pytania, dlaczego w\u0142a\u015bnie ten \u015bwi\u0119ty zosta\u0142 patronem zakochanych? Co wiemy o \u015bw. Walentym? Lakonicznie mo\u017cemy odpowiedzie\u0107 \u2013 niewiele, poniewa\u017c \u015bw. Walenty pochodzi\u0142 z pierwszych wiek\u00f3w chrze\u015bcija\u0144stwa, a wtedy spisywanie \u017cyciorys\u00f3w os\u00f3b zwi\u0105zanych z chrze\u015bcija\u0144stwem by\u0142o zabronione, funkcjonowa\u0142 tylko przekaz ustny, wi\u0119c \u017cyciorys \u015awi\u0119tego obr\u00f3s\u0142 legendami i przeinaczeniami. Niekt\u00f3re \u017ar\u00f3d\u0142a podaj\u0105, \u017ce biografia \u015bw. Walentego zawiera elementy \u017cycia innych m\u0119czennik\u00f3w nosz\u0105cych to samo imi\u0119. Tak, czy inaczej, \u015bw. Walenty to posta\u0107 do\u015b\u0107 zagadkowa. By\u0142 lekarzem i duchownym, biskupem Nahars, dzisiejszego Terni pod Rzymem. Opiekowa\u0142 si\u0119 chorymi na epilepsj\u0119 i inne choroby nerwowe oraz udziela\u0142 potajemnie \u015blubu zakochanym. Legenda m\u00f3wi, \u017ce \u015bw. Walenty pomaga\u0142 osobom pragn\u0105cym zawrze\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144stwo wbrew edyktowi cesarza Klaudiusza II Gockiego. Cesarz zauwa\u017cy\u0142, \u017ce \u017conaci m\u0119\u017cczy\u017ani mniej ochoczo uczestnicz\u0105 w wojnach, a ch\u0119tniej zostaj\u0105 w domach, dlatego zakaza\u0142 o\u017cenku. Walenty zignorowa\u0142 ten zakaz i w tajemnicy udziela\u0142 \u015blub\u00f3w m\u0142odym, zakochanym parom. Niestety, sekret si\u0119 wyda\u0142 i Walenty zosta\u0142 wtr\u0105cony do wi\u0119zienia, a nast\u0119pnie stracony. Poni\u00f3s\u0142 \u015bmier\u0107 m\u0119cze\u0144sk\u0105 oko\u0142o 269 roku.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Inna wersja opowie\u015bci o \u015bw. Walentym podkre\u015bla, \u017ce jako cz\u0142owiek \u015bwi\u0119tobliwy zosta\u0142 obdarzony przez Boga niezwyk\u0142\u0105 moc\u0105 uzdrawiania. Pomaga\u0142 zwyk\u0142ym ludziom, ale te\u017c uzdrowi\u0142 z epilepsji syna rzymskiego filozofa Kratona, w zamian za nawr\u00f3cenie ca\u0142ej rodziny. Kratona przekonany cudem dokonanym przez Walentego ochrzci\u0142 si\u0119 ze swymi bliskimi i uczniami. To wywo\u0142a\u0142o oburzenie w\u0142adz rzymskich i senat uzna\u0142 \u015awi\u0119tego za osob\u0119 niebezpieczn\u0105 dla pa\u0144stwa, aresztowano go i skazano na \u015bmier\u0107. W wi\u0119zieniu, czekaj\u0105c na \u015bmier\u0107, pozna\u0142 niewidom\u0105 c\u00f3rk\u0119 stra\u017cnika, w kt\u00f3rej si\u0119 zakocha\u0142. Dziewczyna dzi\u0119ki tej mi\u0142o\u015bci odzyska\u0142a wzrok. Walenty przed \u015bmierci\u0105 pozostawi\u0142 jej kartk\u0119 z sercem i podpisem \u201eod twojego Walentego\u201d. St\u0105d wed\u0142ug legendy wzi\u0119\u0142y si\u0119 kartki walentynkowe.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kult \u015bw. Walentego rozwija\u0142 si\u0119 do\u015b\u0107 szybko, poniewa\u017c padaczka inne choroby nerwowe, by\u0142y w Europie bardzo cz\u0119ste. Posta\u0107 \u015awi\u0119tego zacz\u0119to te\u017c \u0142\u0105czy\u0107 z mi\u0142osnym stanem serca. I ju\u017c XV-wiecznej Anglii i Francji obchodzono walentynki \u0142\u0105cz\u0105ce si\u0119 z romantyczn\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105. Do Polski s\u0142awa \u015bw. Walentego dotar\u0142a tak\u017ce w XV wieku, ale nie patronowa\u0142 on zakochanym, tylko chorym na epilepsj\u0119 (padaczk\u0119). Dawniej do ko\u015bcio\u0142\u00f3w, gdzie znajdowa\u0142 si\u0119 wizerunek \u015awi\u0119tego, 14 lutego matki przynosi\u0142y chore dzieci, aby za jego wstawiennictwem uprosi\u0107 o uzdrowienie. Najwa\u017cniejszym miejscem kultu \u015bw. Walentego sta\u0142a si\u0119 bazylika we w\u0142oskim mie\u015bcie Terni, ale r\u00f3wnie\u017c na Podkarpaciu wiele parafii ma za patrona tego \u015bwi\u0119tego. \u015aw. Walenty jest patronem Przemy\u015bla i diecezji przemyskiej. W katedrze przemyskiej znajduje si\u0119 jego obraz i relikwie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W tradycji ludowej dzie\u0144 \u015bw. Walentego wr\u00f3\u017cy\u0142 pogod\u0119 na najbli\u017cszy czas. Wed\u0142ug przys\u0142owia, gdy by\u0142 mro\u017any to zapowiada\u0142 jeszcze srog\u0105 zim\u0119, bo gdy \u201e\u015awi\u0119ty Walenty, odmrozi pi\u0119ty. Na wy\u017cywienie sprzedawaj sprz\u0119ty\u201d. Oficjalnie walentynki w naszym kraju zacz\u0119to odchodzi\u0107 dopiero od 1992 roku, troch\u0119 jako \u201ezach\u0142y\u015bni\u0119cie si\u0119 kultur\u0105 Zachodu\u201d. Wtedy pojawi\u0142y si\u0119 kartki walentynkowe, a ponadto maskotki, bombonierki, czerwone serca i kwiaty. 14 lutego, sta\u0142 si\u0119 dla m\u0142odych ludzi okazj\u0105 do obdarzania swoich sympatii rozmaitymi upominkami. Z roku na rok \u015bwi\u0119to nabiera\u0142o rozmachu, staj\u0105c si\u0119 obecnie \u015bwi\u0119tem obchodzonym g\u0142\u00f3wnie przez bardzo m\u0142odych ludzi. W Dniu Zakochanych nikt nie wspomina rzymskiego \u015awi\u0119tego, chyba tylko z\u0142o\u015bliwi por\u00f3wnuj\u0105c mi\u0142o\u015b\u0107 i stan zakochania do choroby psychicznej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Autor: <em>dr Ma\u0142gorzata Dziura, <\/em>Dnia 13 lutego, 2021, https:\/\/mnzp.pl<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image is-style-rounded\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mnzp.pl\/wp-content\/themes\/mnzptheme\/img\/logo.png\" alt=\"Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej - logo\"\/><\/figure>\n<div style=text-align:left;><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u015awi\u0119to zakochanych nazywane walentynkami ma swoich zwolennik\u00f3w i przeciwnik\u00f3w. Mo\u017cna to \u015bwi\u0119to lubi\u0107 lub nie, ale warto pozna\u0107 jego genez\u0119. Sk\u0105d ten zwyczaj? Jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 tradycji, kt\u00f3re wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie funkcjonuj\u0105, tak i walentynki wywodz\u0105 si\u0119 prawdopodobnie ze staro\u017cytno\u015bci. W Rzymie 15 lutego obchodzono luperkalia, czyli \u015bwi\u0119to p\u0142odno\u015bci po\u015bwi\u0119cone Faunowi. \u015awi\u0119to zwiastuj\u0105ce nadej\u015bcie wiosny by\u0142o pocz\u0105tkiem mi\u0142osnych zalot\u00f3w nie tylko ptak\u00f3w, kt\u00f3re&#8230; <a href=\"http:\/\/edabrowka.net\/?p=28837\">Read more &raquo;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":28839,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-28837","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28837","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=28837"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28837\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":28840,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28837\/revisions\/28840"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/28839"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=28837"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=28837"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=28837"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}