{"id":3129,"date":"2017-08-19T11:06:13","date_gmt":"2017-08-19T10:06:13","guid":{"rendered":"http:\/\/barc-dabrowka.pl\/?p=3129"},"modified":"2017-08-19T11:10:23","modified_gmt":"2017-08-19T10:10:23","slug":"znaczenie-progu-domu","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edabrowka.net\/?p=3129","title":{"rendered":"Znaczenie progu domu."},"content":{"rendered":"

Ka\u017cdy s\u0142ysza\u0142, \u017ce nie powinno si\u0119 ani wita\u0107, ani \u017cegna\u0107 przez pr\u00f3g, poniewa\u017c mo\u017ce to przynie\u015b\u0107 nieszcz\u0119\u015bcie. W XXI wieku na taki przes\u0105d patrzymy z przymru\u017ceniem oka. Ale nie czynimy tak na wszelki wypadek. A sk\u0105d w og\u00f3le wzi\u0119\u0142o si\u0119 takie przekonanie?<\/strong><\/p>\n

„Pr\u00f3g domu by\u0142 miejscem granicznym, oddziela\u0142 oswojony, znany \u015bwiat, od \u015bwiata zewn\u0119trznego, sacrum od profanum. Pr\u00f3g ma charakter ambiwalentny \u2013 z jednej strony sam jest miejscem \u201e\u015bwi\u0119tym\u201d, z drugiej, ze wzgl\u0119du na sw\u0105 graniczno\u015b\u0107, jest \u201enieczysty\u201d. Taka przestrze\u0144 sprzyja\u0142a przebywaniu istot demonicznych. To t\u0142umaczy\u0107 mo\u017ce s\u0142owia\u0144ski zwyczaj grzebania pod progiem poronionych p\u0142od\u00f3w oraz dzieci, kt\u00f3re urodzi\u0142y si\u0119 martwe. Aby przyspieszy\u0107 m\u0119k\u0119 konaj\u0105cemu ustawiono go g\u0142ow\u0105 w stron\u0119 progu, a wynosz\u0105c trumn\u0119 ze zmar\u0142ym uderzano ni\u0105 trzykrotnie o pr\u00f3g \u2013 aby dusza zmar\u0142ego nie powr\u00f3ci\u0142a i nie n\u0119ka\u0142a domownik\u00f3w.<\/strong><\/p>\n

Pr\u00f3g uwa\u017cany by\u0142 za miejsce inicjalne. Nowonarodzone dziecko po pierwszej k\u0105pieli k\u0142adziono na progu \u2013 by\u0142 to symbol przyj\u0119cia do rodziny. Pr\u00f3g odgrywa\u0142 tak\u017ce wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w obrz\u0119dach weselnych, a wiec w obrz\u0119dzie przej\u015bcia. Na progu rodzice \u017cegnali pann\u0119 m\u0142od\u0105, b\u0142ogos\u0142awili jej. Na progu m\u0142odych witano chlebem i sol\u0105 \u2013 symbolami p\u0142odno\u015bci. Do dzi\u015b funkcjonuje przekonanie, \u017ce pan m\u0142ody powinien przenie\u015b\u0107 pann\u0119 m\u0142oda przez pr\u00f3g swojego domu.<\/strong><\/p>\n

Pr\u00f3g jako punkt graniczny by\u0142 miejscem niebezpiecznym, dlatego podejmowano szereg czynno\u015bci aby go ochroni\u0107 i zabezpieczy\u0107. Pr\u00f3g m\u00f3g\u0142 s\u0142u\u017cy\u0107 do \u201epodrzucania urok\u00f3w\u201d. Wierzono, \u017ce umieszczenie pod progiem \u201emartwych\u201d przedmiot\u00f3w takich jak w\u0142osy, ko\u015bci, czaszka, deska od trumny lub ziemia z grobu sprowadzi\u0107 mia\u0142o chorob\u0119 albo nawet \u015bmier\u0107 gospodarza. Z drugiej strony mediacyjno\u015b\u0107 progu powodowa\u0142a, \u017ce mo\u017cna by\u0142o go wykorzysta\u0107 w dzia\u0142aniach magicznych, oczyszczaj\u0105cych oraz uzdrawiaj\u0105cych. Gdy choroba ju\u017c znalaz\u0142a si\u0119 w domu, nale\u017ca\u0142o wykorzysta\u0107 pr\u00f3g aby j\u0105 wygna\u0107 \u2013 przekroczenie progu z zachowaniem odpowiednich warunk\u00f3w mia\u0142o spowodowa\u0107 zamkni\u0119cie drogi powrotu chorobie<\/strong><\/p>\n

Jak wida\u0107 pr\u00f3g mia\u0142 bardzo wa\u017cne znaczenie w przestrzeni domowej, by\u0142 miejscem \u201emagicznym\u201d, ale i niebezpiecznym. Reliktem tych wierze\u0144 s\u0105 aktualne do dzi\u015b zachowania i praktyki, jak zakaz witania si\u0119 i \u017cegnania przez pr\u00f3g lub przenoszenie przez niego panny m\u0142odej”.<\/strong><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Piotr Kowalski Kultura magiczna. Omen, przes\u0105d, znaczenie<\/em>, Warszawa 2007.<\/strong><\/p>\n

<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ka\u017cdy s\u0142ysza\u0142, \u017ce nie powinno si\u0119 ani wita\u0107, ani \u017cegna\u0107 przez pr\u00f3g, poniewa\u017c mo\u017ce to przynie\u015b\u0107 nieszcz\u0119\u015bcie. W XXI wieku na taki przes\u0105d patrzymy z przymru\u017ceniem oka. Ale nie czynimy tak na wszelki wypadek. A sk\u0105d w og\u00f3le wzi\u0119\u0142o si\u0119 takie przekonanie? „Pr\u00f3g domu by\u0142 miejscem granicznym, oddziela\u0142 oswojony, znany \u015bwiat, od \u015bwiata zewn\u0119trznego, sacrum od profanum. Pr\u00f3g ma charakter… Read more »<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3132,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-3129","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3129","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3129"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3129\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3132"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3129"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3129"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3129"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}