{"id":4443,"date":"2017-11-18T16:01:52","date_gmt":"2017-11-18T15:01:52","guid":{"rendered":"http:\/\/barc-dabrowka.pl\/?p=4443"},"modified":"2017-11-18T16:07:04","modified_gmt":"2017-11-18T15:07:04","slug":"kuznie-rudy-z-terenu-gminy-lelis","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edabrowka.net\/?p=4443","title":{"rendered":"By\u0142e ku\u017anie rudy z terenu gminy Lelis"},"content":{"rendered":"<h3 style=\"text-align: justify;\">Z lustracji starostwa ostro\u0142\u0119ckiego z 1789 r. dowiadujemy si\u0119, i\u017c ku\u017anie rudy \u017celaza istnia\u0142y w Lelisie i Olszewce. Wie\u015b Olsz\u00f3wka, po\u0142o\u017cenie ma swoje na gruncie bagnistym, \u015brodkiem tej wsi jest staw zaros\u0142y, do kt\u00f3rego idzie woda z rzeki Omulwi, rowem przekopanym; ma ta wie\u015b w sobie na stawie ku\u017anic\u0119, w kt\u00f3rej si\u0119 wyrabia \u017celazo ordynaryjne, do samych tylko narz\u0119dzi rolnych zdatne. Rudy za\u015b ta wie\u015b do \u017celaza nie ma swojej, tylko jej po wsiach szlacheckich dostaje.<\/h3>\n<h3 style=\"text-align: justify;\">I druga informacja tym razem o Lelisie gdzie ku\u017anica by\u0142a od 1569 r. prowadzona przez rodzin\u0119 Parzych\u00f3w: We wsi Lelisie za Rozog\u0105 r\u00f3wnie\u017c by\u0142a ku\u017anica zamkni\u0119ta p\u00f3\u017aniej wskutek niszczenia boru, z kt\u00f3rego wypalano w\u0119giel do wytapiania rudy potrzebny.<\/h3>\n<h3 style=\"text-align: justify;\">Przyczyn likwidacji ku\u017anic w Puszczy Kurpiowskiej by\u0142o kilka. Po pierwsze \u017celazo fabryczne, wytapiane z w\u0119gla kamiennego by\u0142o lepsze i ta\u0144sze. Po drugie zasoby kurpiowskiej rud darniowej stopniowo wyczerpywa\u0142y si\u0119. Po trzecie ochrona las\u00f3w przed trzebieniem celem wypalania drewna na w\u0119giel drzewny.<\/h3>\n<h3 style=\"text-align: justify;\">\u0179r\u00f3d\u0142o: Jerzy Kijowski \u201dObraz miasta i powiatu ostro\u0142\u0119ckiego w czasach m\u0142odo\u015bci Witolda Gomulickiego\u201d ZN OTN 23\/2009 str.49-50<\/h3>\n<div style=text-align:left;><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Z lustracji starostwa ostro\u0142\u0119ckiego z 1789 r. dowiadujemy si\u0119, i\u017c ku\u017anie rudy \u017celaza istnia\u0142y w Lelisie i Olszewce. Wie\u015b Olsz\u00f3wka, po\u0142o\u017cenie ma swoje na gruncie bagnistym, \u015brodkiem tej wsi jest staw zaros\u0142y, do kt\u00f3rego idzie woda z rzeki Omulwi, rowem przekopanym; ma ta wie\u015b w sobie na stawie ku\u017anic\u0119, w kt\u00f3rej si\u0119 wyrabia \u017celazo ordynaryjne, do samych tylko narz\u0119dzi rolnych&#8230; <a href=\"http:\/\/edabrowka.net\/?p=4443\">Read more &raquo;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3134,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-4443","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4443","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4443"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4443\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3134"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4443"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4443"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4443"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}