{"id":45012,"date":"2026-04-06T07:07:17","date_gmt":"2026-04-06T05:07:17","guid":{"rendered":"http:\/\/edabrowka.net\/?p=45012"},"modified":"2026-04-06T07:08:29","modified_gmt":"2026-04-06T05:08:29","slug":"lany-poniedzialek-w-dabrowce-na-kurpiach","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edabrowka.net\/?p=45012","title":{"rendered":"Lany Poniedzia\u0142ek w D\u0105br\u00f3wce na Kurpiach"},"content":{"rendered":"\n

Polewanie wod\u0105 w Lany Poniedzia\u0142ek (\u015amigus-Dyngus) to wielkanocna tradycja ludowa, maj\u0105ca poga\u0144skie korzenie, symbolizuj\u0105ca oczyszczenie, p\u0142odno\u015b\u0107, zdrowie i witalno\u015b\u0107. Po\u0142\u0105czenie dw\u00f3ch s\u0142owia\u0144skich zwyczaj\u00f3w \u2013 \u015bmigusa (pokropienie wod\u0105) i dyngusa (wykupienie si\u0119 podarkami). Dawniej kawalerowie oblewali panny, co zwiastowa\u0142o zam\u0105\u017cp\u00f3j\u015bcie.  Zwyczaj p\u0142awienia dziewcz\u0105t znany by\u0142 ju\u017c w XV wieku. Woda mia\u0142a zapewnia\u0107 zdrowie, g\u0142adk\u0105 cer\u0119 i p\u0142odno\u015b\u0107. Wczesnym rankiem oblewano si\u0119 wod\u0105, cz\u0119sto u\u017cywaj\u0105c do tego wiadra, co mia\u0142o przynie\u015b\u0107 szcz\u0119\u015bcie.<\/p>\n\n\n\n

Na Kurpiach w D\u0105br\u00f3wce by\u0142o podobnie. Niewinne igraszki wodne m\u0142odzie\u017cy i doros\u0142ych  nader cz\u0119sto ko\u0144czy\u0142y si\u0119 k\u0105pielami w przydro\u017cnych rowach, krypach przy studni lub te\u017c nawet laniem wody w domach. Zdarza\u0142o si\u0119, i\u017c ich owocem by\u0142y nawet p\u00f3\u017aniejsze choroby (przezi\u0119bienia lub zapalenia p\u0142uc), co z kolei czasem ko\u0144czy\u0142o si\u0119 tragicznie z uwagi na \u00f3wczesnej mo\u017cliwo\u015bci medyczne. Z czasem polewanie wod\u0105 zmieni\u0142o nieco form\u0119 i zacz\u0119to polewa\u0107 nieco ostro\u017cnie – na r\u0119k\u0119. Tego dnia, wczesnym rankiem dzieci odwiedza\u0142y swych chrzestnych, by pola\u0107 ich zwyk\u0142\u0105 wod\u0105 lub te\u017c jak m\u00f3wiono „pachn\u0105ca wod\u0105”. Przy tej okazji sk\u0142adano tak\u017ce \u017cyczenia \u015bwi\u0105teczne. W zamian otrzymywali podarki tzw „wykup”, dawniej by\u0142y to pisanki, ciasto lub s\u0142odycze. Potem pojawi\u0142y si\u0119 inne prezenty, w tym pieni\u0105dze.<\/p>\n\n\n\n

Poni\u017cej zdj\u0119cia z lanego poniedzia\u0142ku, chocia\u017c nie z D\u0105br\u00f3wki to z Kadzid\u0142a, ale te\u017c na Kurpiach.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Gazeta Krakowska : organ KW Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. R. 11 (1959), Nr 73 (28\/29\/30 III) \ua78a Nr 3363 [sic!]., s.2.<\/p>\n

<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Polewanie wod\u0105 w Lany Poniedzia\u0142ek (\u015amigus-Dyngus) to wielkanocna tradycja ludowa, maj\u0105ca poga\u0144skie korzenie, symbolizuj\u0105ca oczyszczenie, p\u0142odno\u015b\u0107, zdrowie i witalno\u015b\u0107. Po\u0142\u0105czenie dw\u00f3ch s\u0142owia\u0144skich zwyczaj\u00f3w \u2013 \u015bmigusa (pokropienie wod\u0105) i dyngusa (wykupienie si\u0119 podarkami). Dawniej kawalerowie oblewali panny, co zwiastowa\u0142o zam\u0105\u017cp\u00f3j\u015bcie.  Zwyczaj p\u0142awienia dziewcz\u0105t znany by\u0142 ju\u017c w XV wieku. Woda mia\u0142a zapewnia\u0107 zdrowie, g\u0142adk\u0105 cer\u0119 i p\u0142odno\u015b\u0107. Wczesnym rankiem oblewano si\u0119… Read more »<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":45013,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-45012","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/45012","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=45012"}],"version-history":[{"count":4,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/45012\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":45121,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/45012\/revisions\/45121"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/45013"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=45012"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=45012"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edabrowka.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=45012"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}