Wisła : miesięcznik geograficzno-etnograficzny. T. 15, z. 5 (wrzesień/październik 1901), przynosi taki oto opis straży przy Grobie Pana Jezusa podczas Wielkiej Nocy z okolic Kalisza. Można w nim odnaleźć wiele podobieństw do naszej straży, ale też i pewne cenne wskazówki. Może warto z nich skorzystać? Poczytajmy:
„Opis straży przy Grobie Pana Jezusa podczas Wielkiejnocy, w kościele parafjalnym w mieście Turku (gubernja Kaliska). W Wielki Piątek, od godziny 3-ej po południu, zbiera się na plebanji komplet cały straży przy Grobie, składający się z 12-tu żołnierzy (tak zwanych „Turków”) i jednego dowódcy. Uniform żołnierza stanowi: 1) na głowie zawój (turban) biały z kitą niebieskie[1]go koloru; 2) bluza niebieska, krótka, do kolan, ze szlifami; 3) pas skórzany, szeroki biały, od barku prawego przez pierś do lewegoboku; 4) szabla w pochwie blaszanej na białym pendencie w pół ciała; P) szarawary szerokie, czerwone; 6) buty z cholewami do kolan, lakierowane. Uniform dowódcy podobny, ale ozdobniejszy: kita przy zawoju złota, szlify z frendzlą złotą, mundur kroju huzarskiego, z żółtemi z tyłu guzikami, szabla z ozdobniejszą rękojeścią. Cała ta komenda, mając księdza na czele, wyrusza do kościoła, poczym dwu zostaje przy grobie, reszta zaś wraca na plebanję. Co dwie godziny dowódca z dwoma żołnierzami podąża do kościoła dla zmiany warty i pozostawiając dwu przyprowadzonych wartowników, zabiera tych, co już wystali swoje 2 godziny. Zmiany te powtarzają się aż do rezurekcji. Na rezurekcji cały oddział z dowódcą asystuje nabożeństwu i uczestniczy w procesji. Po skończeniu nabożeństwa, na czele straży ustawia się kapela włościańska i gra marsza, i tak odprowadzają księdza z kościoła na plebanję, gdzie dzielą się jajkiem i spożywają święcone. To przyjęcie u proboszcza, zasiadanie do wspólnego stołu z patrycjatem z miasta jest ogromnym zaszczytem, dlatego też zaciągnięcie się do tej straży jest utrudnione pewnemi warunkami: przyjmuje się do niej tylko młodzież wzorowego prowadzenia się z pomiędzy synów mieszczan-rolników i rzemieślników, dobierając odpowiednich wiekiem, wzrokiem i okazałą postawą. Straż ta w tych samych ubiorach występuje też podczas procesji w święto Bożego Ciała. Obroty, prezentowanie broni—odbywają się na komendę, podług reguł wojskowych. Podczas świąt wspomnianych, dla większego uświetnienia nabożeństwa, w różnych punktach miasta wyrostkowie strzelają z moździerzów i kluczów nabojami z prochu i t. p. AV wielu kościołach w okolicy Kutna, Łęczycy, Uniejowa — występują podobne straże przy Grobie Chrystusa, ale umundurowanie ich jest inne.”
