Gwara kurpiowska dzisiaj już rzadko używana, najczęściej przez osoby starsze. Złożyło się na to wiele czynników, a wśród nich szeroko rozumiane procesy globalizacyjne. W ostatnim czasie, m.in. dzięki Związkowi Kurpiów, wraca ona też do szkół, przedszkoli. Prowadzone są różnego rodzaju zajęcia i warsztaty dialektu kurpiowskiego, powstają podręczniki do jego nauki. Władze lokalne zaczęły coraz bardziej dostrzegać też istotę jego zachowania dla następnych pokoleń. Specyfiką dialektu kurpiowskiego jest m.in. fakt, iż nie zna on osobnej liczby mnogiej rodzaju żeńskiego. Poniżej garść słów z bogactwa mowy kurpiowskiej.
- masiust – aksamit,
- skowroda – patelnia,
- łobślega – obszycie wystka (kamizelki) i spódnicy,
- fafor – wstążka pod szyję wiązana przez mężczyznę w kurpiowskim stroju ludowym,
- czółko – stroik na głowę z aksamitu – element stroju Kurpianki panienki,
- fest – mocno,
- mus – potrzeba,
- łobleka – ubranie,
- maltych – jedzenie,
- zitacka – powitanie,
- bzielnik – miejsce, gdzie się suszy bieliznę i wybiela płótno,
- muza – potrawa z osolonej wody gotowanej z dodatkiem żytniej razowej mąki, polanej stopioną słoniną z cebulą,
- fafernuchy – piernikowate ciastka z marchwią,
- wino – zino,
- skąd – zkelo,
- kiedy – onegdaj,
- szybciej – sporzej,
- mówić – muzić,
- opowiem ci bajkę jaką pamiętam – opoziem ci bojke jakom panientom,
- na zdrowie – na zdrozie,
- drzwi zamknięte – drzzi zaparte,
- dobry wieczór – dobry ziecór,
- głupi – głupsi ok,
- jak się masz – jok sie MOS,
- która godzina – któro godzino,
- lekarz – lekorz,
- mam – mom,
- znam- znom,
- dziewczyna – dziewcok
- chłopak – chłopok,
- rodzina – famelio,
- las – chojecki,
- jabłko – jepko,
- wiśnia – ziśnia,
- jagoda – jegoda,
- wiadro – ziedro,
- pijesz piwo? – psijes psiwo ?.
