Karol Szymanowski /1883-1937/, genialny artysta, miary najwyższej, niewątpliwie największy po Chopinie kompozytor polski, bardzo pochlebnie wypowiadał się o śpiewu ludu kurpiowskiego. Gazeta Muzyczna , Biuletyn informacyjny Polskiego Towarzystwa Muzyki Polskiej, Warszawa 1 kwietnia 1937 roku Nr 4/6/, R. II, s. 3:
„Pieśni kurpiowskie” Karola Szymanowskiego
W ostatnim okresie twórczości Karol Szymanowski często sięgał do muzyki ludowej i szukał natchnienia w jej prymitywie, świeżości i bezpośredniości.
Do jednych z najpiękniejszych dzieł z tej grupy należy bezsprzecznie opracowanie „Pieśni kurpiowskich” na śpiew solo z fortepianem, wydanych nakładem Towarzystwa Wydawniczego Muzyki Polskiej (trzy zeszyty).
Melodie i teksty opracowania zostały zaczerpnięte z dzieła ks. Władysława Skierkowskiego „Puszcza Kurpiowska w pieśni”. Szymanowski w przedmowie do swego opracowania „Pieśni kurpiowskich” pisze:
„Niech mi wolno będzie na tym miejscu wyrazić Czcigodnemu ks. Skierkowskiemu słowa nie tylko już najgłębszego uznania dla jego tak pięknej i wartościowej pracy, lecz także szczerej wdzięczności za udostępnienie nam — muzykom polskim — tego, tak mało dotychczas znanego, a tak niezmiernie bogatego źródła najpiękniejszej być może polskiej ludowej pieśni“.
Piękne melodie pieśni kurpiowskich (razem 12) zostały opracowane przez Szymanowskiego ze zdumiewającą subtelnością i smakiem. Głos wykonuje autentyczną melodię ludową, partia zaś fortepianu przy całej nowoczesności faktury, w sposób idealny łączy się z tą melodią i potęguje jej piękno przyrodzone. Pomysłowość w operowaniu efektami harmonicznymi, barwą dźwięku fortepianu, umiarkowanymi dysonansami — jest w pełnym tego słowa znaczeniu mistrzowska i winna być wzorem opracowań tego typu.
„Pieśni Kurpiowskie” Szymanowskiego są najbardziej wartościową pozycją w naszej współczesnej literaturze pieśniarskiej. Należy życzyć, aby nasi artyści śpiewacy i śpiewaczki poczytywali sobie za punkt honoru posiadać w swym repertuarze choć niektóre z tych pieśni.
