Art. 5 ust. 5 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie mówi o obowiązku konsultacji przez organy władzy samorządowej aktów prawa miejscowego z organizacjami pozarządowymi w dziedzinach dotyczących ich działalności statutowej.
Przeprowadzenie konsultacji społecznych, to jedna z podstawowych form włączania obywateli do procesu prawotwórczego. Brak tego typu konsultacji stanowi naruszenie prawa. które jednak nie może być podstawą do stwierdzenia nieważności danej uchwały. Jednocześnie organy władzy samorządowej nie powinny w sposób fasadowy traktować konsultacji społecznych.
Zapytanie społeczne winno być przeprowadzane m.in. w zakresie działań pro-zdrowotnych, kształcenia i rozwoju młodzieży i dorosłych, opiniowania budżetu gminy, lokalnych programów rozwoju, edukacji obywatelskiej, uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, obszarów rekreacyjnych, wspólnych przestrzeni publicznych.
Miniony rok pokazuje, iż zasadniczo do konsultacji z organizacjami pozarządowymi przedstawiono Program współpracy na rok 2017. Pozostałe obszary życia społecznego czekają na uruchomienie procesu partycypacji obywatelskiej. Solidnie przeprowadzone konsultacje społeczne służą bowiem administracji, partnerom społecznym i samym mieszkańcom. Czyńmy więc to, co dobre i słuszne.

