Trud Adama Chętnika dotyczący Kurpiowszczyzny to m.in. jego spuścizna piśmiennicza. Szczególne w niej miejsce zajmują szkice, opowiadania wchodzące w skład uroczej książeczki „Gadki kurpiowskie” Olsztyn 1971. Większość z nich pochodzi z życia ludu Puszczy, które przez lata autor starł się utrwalić. A czynił to z chłopskim uporem. „Gadki Kurpiowskie” uwydatniają codzienność Kurpiów, która często tryska humorem, pogardą i sarkazmem. Kurpie choć… Read more »
Lektura periodyku Henryka Maćkowiaka: Szkolnictwo na Kurpiach 1905-1939, Ostrołęka-Łomża 1990, przynosi wiele ciekawych informacji o stanie oświaty w naszych stronach. Przed rokiem 1905 na Kurpiach poziom oświaty ludowej był najniższy wśród ludności wiejskiej w całej guberni łomżyńskiej. W gminie Nasiadki, mającej 23 wioski, przed 1905 rokiem nie było żadnej szkoły. Taka sytuacja była wyjątkiem wśród wszystkich gmin kurpiowskich. W tym czasie… Read more »
O śpiewie ludu kurpiowskiego pięknie wypowiedział się ks. Władysław Skierkowski w trzytomowym dziele „Puszcza Kurpiowska w pieśni”. Ten wielce zasłużony dla regionu kapłan pisał: „Ilekroć w ciągu kilkunastoletniej pracy zbieraczej byłem w kościele puszczańskim i słuchałem śpiewu ludu, doznawałem dziwnie błogiego i rzewnego uczucia. Zdawało mi się, że słuchałem nie śpiewu, ale łkania jakimś nieszczęściem przytłoczonego ludu. Kurpie śpiewają wszyscy bez… Read more »
Po likwidacji prawa bartnego w 1837 roku przez zaborcę pruskiego i leśnych barci. Kurpie związani od ponad 300 lata z borem, przenieśli hodowlę pszczół do przydomowych pasiek. Pszczoła była niejako dla ludu puszczy najwyższym stworzeniem. Ono robiła wosk, a z wosku były palone w kościele świece. Pszczoła nie zdychała, ale umierała /jak człowiek/. Nie lubiła ludzi o porywczym zachowaniu i… Read more »
„W szkołach 1 -klasowych uczyły się dzieci czytać i pisać, poznawały cztery podstawowe działania arytmetyczne oraz katechizm. W szkołach 2-kłasowych o profilu rolniczym uczono także prowadzenia gospodarstwa i ogrodnictwa oraz początków geometrii i rysunków zaś w szkołach o profilu technicznym – księgowości i’ obsługiwania prostych maszyn. Wkrótce po powstaniu styczniowym wprowadzono język rosyjski do wszystkich przedmiotów z wyjątkiem Religi. Najwięcej… Read more »
