Inny był duch wielkiego postu – czas pokuty za grzechy, które Pana Jezusa przybiły do krzyża. Poczynając od środy popielcowej stały przy konfesjonałach szeregi lud, który według wyznaczonych wiosek spełniał obowiązek czwartego kościelnego przykazania. Nikt się od niego nie uchylał. W niedzielę zamiast nieszporów śpiewano „gorzkie żale”, a w piątki obchodzono „drogę krzyżową”. Kto nie mógł być w kościele odprawiał nabożeństwa w domu. Przewodniczył nim ojciec klęczący przed krucyfiksem z zapalonymi świecami. Wstrzemięźliwość i posty były surowe.. Dyspens nie znano.. Podobnie jak w adwencie, praktykowano post w środy i piątki. Niezależnie od postów polecanych przez Kościół ludzie sobie sami, ograniczali pokarm.. Jedni nie jedli mięsa przez cały wielki post, inni poprzestawali na kraszeniu słoniną lub korzystali tylko z pokarmów mlecznych. W piątki mnóstwo ludzi „suszyło”. Używano przeważnie nabiału i oleju. Mężczyżni odmawiali sobie palenia „tabaki”, co było dla wielu prawdziwym umartwieniem. Wszystko to lud włączał w mękę Pańską. „Pan Jezus więcej cierpiał” mówiono,
– Stanisław Tworkowski Krzyż Dowbora, Kraków 1986, s. 131.
