Dzięki zapiskom Adama Chętnika mamy obraz szkoły w Nowogrodzie z lat 1895-1905. W w935 roku tak pisał o panującej tam dyscyplinie:
„Za temi :szczotam” /duże drewniane liczydła/ ustawiano uczniów za karę z tekami na plecach – nieraz na parę lub kilka godzin. Przed tablicami za różne przewinienia dzieci musiały klęczeć na kolanach, nieraz z rękami podniesionymi do góry. Na piętnaście lat przedtem, jak to opisuję, podobne klęczenie odbywało się na rozsypanej gryce lub grochu, w kątach ustawiano za karę uczniów i uczennice z miotłami w rękach itp.”
