„Kurpiowskiej historii etos przedłużają współcześni…”
Ewa Chętnik-Donatowicz wnuczka Adama Chętnika
Realizacja testamentu wielkiego badacza kurpiowskiego folkloru, wiernego tradycji polsko-słowiańskiej, patrioty regionalnego i narodowego Adama Chętnika, dla nas współczesnych stawia ogromne wyzwania, bowiem doba globalizacji nie sprzyja temu. Tym bardziej warto pochylić się na wszelkimi działaniami i osobami, które pielęgnują spuściznę naszych kurpiowskich przodków. Nieco zapomnianą jej cząstką są „Boże Obiady” – śpiewane modlitwy za zmarłych. Organizowane w okresie Adwentu lub Wielkiego Postu. Obecnie można spotkać je w okolicach Bandyś, Czarni czy Turośli. Pierwotną ich dobową formę kultywował do niedawna także mieszkaniec Gąsk gm. Lelis – Pan Czesław Bacławski. Niestety zmiany społeczne, kulturowe spowodowały, iż boże obiady zanikają. Z nieukrywaną radością można zauważyć, iż powoli tradycja ta, powraca. Chociaż trwają one zdecydowanie krócej, to istota i sens nadal zachowały się. Tradycyjnie winny one rozpoczynać i kończyć się Eucharystią. Zasadnicza ich część odbywała się u wybranego gospodarza. Dziś, trwają one zazwyczaj dzień. Ale wspólnotowa modlitwa za zmarłych nadal jest obecna wśród zebranych, tak jak to czynili nasi ojcowie. Nieodłącznym elementem tych spotkań jest wspólny posiłek, przygotowany staraniem wszystkich uczestników.
Z pomocą uchronienia tej tradycji od zapomnienia przyszło niewątpliwie Panu Czesławowi Stowarzyszenie „Trójwiejska” z Trójmiasta, które także wniosło duży wkład do ponownej publikacji śpiewników „Zbioru pieśni nabożnych katolickich” /Pelplin 1871/. Działania te wpisane były w prace w ramach „Akademii Kolberga”. Wydawnictwo to, stanowi bezcenne świadectwo polskiej kultury. Publikacja jego rodzi nadzieję kultywowania bogatego dziedzictwa naszych ojców. Pierwsze wydanie tego zbioru z ponad 1130 pieśniami datowane jest na rok 1868 r. i wydane zostało w U.S.A. /jeden egzemplarz tego wydania w posiadaniu autora/. Z tych śpiewników korzystali nasi ojcowie odprawiając „Boże Obiady”, czy wykonując śpiewy podczas pogrzebów, nabożeństw, medytacji i czuwań. Ci, którzy nie byli w stanie posiąść tegoż śpiewnika, korzystali z ręcznie przepisywanych tekstów z tychże śpiewników. Własnoręcznie wykonywane śpiewniki przekazywane były z pokolenia na pokolenie i stanowiły cenną pamiątkę rodową.
Śpiewu pieśni w wykonaniu Panu Czesława Bacławskiego i uczestników „Bożych Obiadów” możemy posłuchać także w sieci. Można w nich również wziąć udział podczas tego rodzaju spotkań modlitewnych, które od trzech lat organizowane są w Dąbrówce gm. Lelis. Najbliższe z nich odbędzie się już w kwietniu.
