REFERENDUM – narzędzie władzy bezpośredniej obywateli; członkowie wspólnoty samorządowej (mieszkańcy gminy, powiatu, województwa) w głosowaniu mogą decydować o: odwołaniu pochodzącego z wyborów bezpośrednich wójta, burmistrza, prezydenta miasta oraz organów stanowiących samorządu (rady gminy, powiatu, sejmik województwa); sposobie rozstrzygania sprawy dotyczącej wspólnoty; o innych istotnych sprawach, dotyczących społecznych, gospodarczych lub kulturowych więzi łączących wspólnotę; mieszkańcy mogą też w referendum zdecydować o samoopodatkowaniu. Referendum lokalne jest ważne jeśli weźmie w nim udział 30 proc. mieszkańców. Wyjątek stanowi referendum w sprawie odwołania wójta, burmistrza, prezydenta lub rady – tu referendum jest ważne, jeśli weźmie w nim udział nie mniej niż 3/5 liczby osób biorących udział w wyborze odwoływanego organu.
